Türkiye Ekonomik Raporu · 2026 Üçüncü Çeyrek

Türkiye'nin makro fotoğrafı

Bu rapor TCMB EVDS sisteminden taze çekilen veri üzerine kuruludur. Her artifact altında veri tarihi ve seri kodu gösterilir; çeyreklik ve aylık serilerin yayın gecikmesi kaynağa bağlıdır.

Enflasyon. Yıllık TÜFE %32.6 (Mayıs 2026 EVDS okuması, TP.FE25.OKTG01). Çekirdek B %31.3, Yİ-ÜFE %28.1. Politika faizi %40, reel faiz +7.4 puan; pozitif reel faiz sıkı duruşun sürdüğünü gösteriyor. TCMB Piyasa Katılımcıları Anketi'nde cari yıl sonu TÜFE beklentisi %29.1, 12 ay sonrası %23.8 — katılımcılar dezenflasyon patikası fiyatlıyor. TCMB Konut Fiyat Endeksi (Mayıs 2026) yıllık değişim %24.5, TÜFE Y/Y'den 8.1 puan düşük — konut reel olarak değer kaybediyor.

Reel ekonomi · öncü göstergeler. RKGE (mevsim arındırılmış, Haziran 2026) 102.0 — 100 nötr eşiğinin üstüne çıktı; TGE 87.9, hâlâ eşiğin altında (üretici-tüketici ayrışması). Sanayi Üretim Endeksi (mevsim ve takvim arındırılmış, Nisan 2026) yıllık %+6.7, aylık %+3.7 — daralmadan pozitif büyümeye döndü; endeks 114.1 (2021=100).

Büyüme. GSYİH Y/Y reel büyüme 2026-Q1 itibarıyla %2.5; son dört çeyreğin ortalaması %3.6. HP filtresi (λ=1600) çıktı açığı %-0.58 — trendin hafif negatif tarafında. İmalat KKO (Haziran 2026) %74.3, uzun dönem ortalamasının (%75.7) 1.4 puan altında.

İşgücü. Manşet işsizlik Mayıs 2026 itibarıyla %7.4; işgücüne katılım %53.0, istihdam oranı %49.1. Katılım oranı OECD ortalamasının (yaklaşık %65-70) belirgin altında.

Cari & kur. Cari işlemler 12 aylık kümülatif Nisan 2026 verisiyle -37.0 mlr USD açık. REER (TÜFE bazlı, Mayıs 2026) 105.5; son 24 ayın bandı 93.0-106.0.

Rezervler. 1 Temmuz 2026 analitik bilanço verisine göre brüt dış varlıklar 152.3 mlr USD; klasik net rezerv +42.6 mlr USD, sıkı ölçüm (bankalar swap düşülmüş) -46.6 mlr USD.

Kamu maliyesi. 12 aylık kümülatif (Mayıs 2026) bütçe gelirleri 14.1T TL, harcamaları 16.4T TL; manşet denge -2.33T TL açık. Faiz dışı denge +144 mlr TL fazla. Devlet iç borç stoku (tahvil) 8.61T TL; yıllık nominal değişim %+40.1.

Yabancı yatırımcı pozisyonu. 26 Haziran 2026 haftalık verisine göre yurt dışı yerleşik hisse stoku 41.4 mlr USD, DİBS stoku 15.6 mlr USD. Son 52 hafta kümülatif net giriş — hisse +3.0 mlr USD, DİBS +5.4 mlr USD.

Kapsam notu. Bu sürümde henüz yer almayan göstergeler — Türkiye İmalat PMI (S&P Global / İSO, dış kaynak), getiri eğrisi tenor'ları (2Y/5Y/10Y, EVDS'de ayrı seri olarak yayınlanmıyor), TR 5Y CDS, EMBI spread ve perakende satış hacim endeksi — bir sonraki revizyonda scraper geliştirmesi sonrası eklenecek.

Bu aralar izlenecekler

TÜFE patikası · ana ankraj

Aylık TÜFE açıklaması her ayın 3'ünde TÜİK'ten geliyor. Manşet TÜFE'nin yanı sıra Çekirdek B endeksi, Yİ-ÜFE ve Piyasa Katılımcıları Anketi 12 ay sonrası beklentisi birlikte takip edilir.

TCMB toplantı kararları · indirim takvimi

TCMB Para Politikası Kurulu kararları ayda bir, Perşembe 14:00'te. Faiz patikası için Karar Metni ve Enflasyon Raporu birincil kaynak.

Reel faiz · sıkılığın ölçütü

Politika faizi eksi yıllık TÜFE. Bu fark pozitif kaldığı dönemlerde TCMB'nin sıkı duruşu sürüyor; negatife döndüğü önceki dönemlerde enflasyon beklentilerinde bozulma gözlenmişti.

Güven endeksleri · 100 eşik takibi

RKGE ve TGE 100 nötr eşiğinin altında kaldığı uzun dönemlerde reel ekonomi öncü göstergeleri zayıflar; eşiğin üstüne çıkış toparlanma sinyali olarak okunur. Aylık 25'inde yayınlanır.

Yabancı portföy haftalık · cari açığın finansmanı

TCMB her Perşembe 14:30'da Menkul Kıymet İstatistikleri yayınlıyor. DİBS net hareketinin yönü ve büyüklüğü, cari açığın portföy kanalıyla finansman kalitesini doğrudan gösterir.

Bütçe gerçekleşmeleri · faiz dışı denge önceliği

HMB her ay 15'inde Aylık Bütçe Gerçekleşmeleri açıklıyor. Manşet denge faiz harcamalarını içerir; faiz dışı denge yapısal mali duruşu daha iyi yansıtır.

Manşet TÜFE May 2026 itibarıyla yıllık %32.6. Son 12 ayın bandı %30.7-%35.0. SARIMA(1,1,1)(1,1,1,12) modelinin 6 ay sonrası merkezi tahmini %37.2, %95 güven aralığı %21.5-%54.9. Grafikteki yeşil arka plan reel faizin pozitif olduğu ayları gösterir.

Beş yıllık TÜFE Y/Y serisine STL ayrıştırması uygulandı (trend, mevsimsellik, kalıntı). Trendin son 12 aydaki yönü aşağı; mevsimsel bileşenin yıl içi genliği ~10.3 puan, kalıntının son 24 ay standart sapması ~7.1 puan.

TCMB Piyasa Katılımcıları Anketi'ne göre cari yıl sonu TÜFE beklentisi %29.1, 12 ay sonrası beklenti %23.8. Gerçekleşen son TÜFE Y/Y %32.6; gerçekleşen ile cari yıl sonu beklentisi arasındaki fark +3.5 puan. 12 ay sonrası beklentinin cari yıl sonu beklentisinin altında olması, katılımcıların dezenflasyon patikası fiyatladığını gösterir.

May 2026 itibarıyla TCMB Konut Fiyat Endeksi (KFE, Türkiye geneli) yıllık değişimi %24.5; aynı dönem TÜFE Y/Y %32.6. Aradaki fark -8.1 puan, yani konut fiyatları enflasyonun altında bir tempoda artıyor — yani reel olarak değer kaybediyor. Son 12 ayda KFE Y/Y bandı 24.5-32.9, TÜFE Y/Y bandı 30.7-35.0; KFE-TÜFE makasının yönü reel konut fiyatlarının trend yönünü doğrudan gösteriyor.

Son veride TÜFE %32.6, Çekirdek B %31.3, Yİ-ÜFE %28.1. Çekirdek B'nin manşete göre konumu (-1.3 puan) talep kaynaklı katılığı, Yİ-ÜFE ile manşet arası makas (-4.5 puan) üretici-tüketici geçişkenliğini gösterir.

Haz 2026 okumalarına göre Reel Kesim Güven Endeksi (mevsim arındırılmış) 102.0, Tüketici Güven Endeksi 87.9. Her iki endekste de 100 değeri iyimserlik-kötümserlik eşiğidir; güncel RKGE bu eşiğin üstünde, TGE eşiğin altında. Son 12 ayda RKGE bandı 98.6-104.1, TGE bandı 83.5-87.9 — iki seri kıyaslandığında üretici ve tüketici tarafının yıl içi senkronizasyonu (ya da ayrışması) doğrudan okunabilir.

Nis 2026 itibarıyla mevsim ve takvim etkilerinden arındırılmış Sanayi Üretim Endeksi (toplam sanayi) 114.1, yıllık değişim %+6.7, aylık değişim %+3.7. Son altı ayda yıllık büyüme bandı -1.8 ile +6.7, aylık değişim bandı -2.8 ile +3.7. Endeks 2021 baz dönemine göre üretim seviyesinin baz dönem ortalamasının üzerinde olduğunu gösteriyor; SÜE GSYİH'nin sanayi bileşeninin öncü göstergesidir.

En son açıklanan 2026-Q1 döneminde GSYİH Y/Y reel büyüme %2.5. Son dört çeyreğin ortalaması %3.6; aynı dört çeyrekte bant 2.5 ile 4.7 arasında. Son sekiz çeyreğin 8 tanesi pozitif bölgede tamamlandı, geri kalanı negatif.

2026-Q1 itibarıyla çıktı açığı %-0.58; trendin negatif tarafında. Son sekiz çeyrekte açık -0.58 ile +0.38 bandında dalgalandı, ortalama %-0.02. HP filtresi (λ=1600) GSYİH zincirlenmiş hacim serisinin log dönüşümü üzerinde uygulandı; trend ve çevrim ayrıştırması model varsayımına bağlıdır.

Haz 2026 itibarıyla imalat KKO %74.3. Son altı ay bandı 74.0-74.4, ortalaması %74.1; on iki ay ortalaması %74.0. Uzun dönem ortalamasıyla (75.7%) karşılaştırıldığında güncel okuma 1.4 puan altında.

May 2026 itibarıyla manşet işsizlik %7.4, işgücüne katılım %53.0, istihdam oranı %49.1. Son on iki ayda işsizlik bandı 7.4-9.0, katılım bandı 51.2-55.0. İşgücüne katılım OECD ortalamasının (yaklaşık %65-70) belirgin altında; manşet işsizliğin yorumlanmasında bu yapısal bağlam dikkate alınmalı.

Politika faizi (1 hafta repo) %40. Gösterilen dönemin zirvesi %53; son 12 ayda net değişim -3 puan. Faiz patikası TCMB'nin dezenflasyon duruşunun doğrudan göstergesidir (reel faiz için 06b'ye bkz.).

Reel politika faizi (politika faizi %40 − TÜFE Y/Y %32.6) = +7.4 puan. Son 6 ay bandı +5.5 / +9.1 puan. Pozitif reel faiz dolarizasyona fren, talep tarafında baskı ve TL'ye carry tabanı sağlar; sıfırın üzerinde (sıkı duruş).

Tem 1, 2026 tarihli analitik bilanço verisine göre brüt dış varlıklar 152.3 mlr USD; klasik net rezerv (brüt eksi döviz yükümlülükleri) +42.6 mlr USD, sıkı ölçüm (bankalar swap düşülmüş) -46.6 mlr USD. Son 90 günde sıkı ölçüm bandı -78.6 ile -18.6 mlr USD arasında dalgalandı.

Nis 2026 verisi itibarıyla 12 aylık kümülatif cari açıkı 36,984 milyon USD (-36,984). Son altı ayın bandı -39,734 ile -27,655 milyon USD arasında, ortalaması -33,734. Son on iki ayda seri -39,734--21,264 aralığında dalgalandı; trendin yönü açık genişliyor.

May 2026 itibarıyla TÜFE bazlı REER endeks değeri 105.5 (TCMB serisi TP.RK.T1.Y). Son altı ayın bandı 98.9-106.0, ortalaması 103.3; son 24 ay bandı 93.0-106.0. Endeksin yükselmesi TL'nin reel olarak değerlendiğine, düşmesi reel olarak değer kaybettiğine işaret eder; son 6 ay - 24 ay karşılaştırması: reel değerlenme yönünde.

May 2026 itibarıyla 12 aylık kümülatif genel bütçe gelirleri 14,099 mlr TL, harcamaları 16,433 mlr TL; ortaya çıkan denge açık olarak 2,334 mlr TL (-2,334). Faiz dışı denge aynı dönemde fazla olarak 144 mlr TL (+144); manşet denge ile faiz dışı denge arasındaki fark dönem için faiz harcamalarının büyüklüğüne karşılık geliyor. Harcama/gelir oranı %116.6 (son 12 ay ortalaması %117.8); bu oran 100'ün altındaysa cari yılda gelir harcamaları karşılıyor, üzerindeyse açık veriliyor.

May 2026 itibarıyla devlet iç borç stoku (tahvil) 8,609 mlr TL. Yıllık değişim %+40.1; 12 ay önce stok 6,146 mlr TL düzeyindeydi, mutlak artış +2,463 mlr TL. Seri nominal TL bazında; reel büyüklük için aynı dönemin TÜFE seyri ile beraber okunmalı (12 aylık TÜFE şu an %32.6).

2026-06-26 itibarıyla yurt dışında yerleşik yatırımcıların yurt içi piyasada hisse stoku 41,388 mn USD, DİBS stoku 15,615 mn USD. Son 52 hafta kümülatif net hareket — hisse tarafında +2,972 mn USD (giriş), DİBS tarafında +5,354 mn USD (giriş). Seri TCMB'nin haftalık "Yurt Dışı Yerleşiklerin Menkul Kıymet Portföyü" yayınından gelir (USD piyasa değeri); stok değişimi hem net işlem hem fiyat ve kur etkisini içerir, akım serisi yalnızca net alış-satışı yansıtır.