Sektör Yatırımı & Rotasyon nedir?
Tek hisse seçmek yerine sektör endeksleri arasında geçiş yapmak. Aritmetik olarak çeşitlendirilmiş, makro temalara açık bir yöntem.
Sektör nedir, neden önemli?
Bir borsa, sektör adı verilen alt gruplara ayrılır. BIST 30'da örneğin:
- Bankacılık (XBANK): GARAN, AKBNK, YKBNK, ISCTR
- Holding (XHOLD): SAHOL, KCHOL, DOHOL
- Sınai (XUSIN): SISE, EREGL, KRDMD
- Gıda (XGIDA): BIMAS, MGROS
- Elektrik (XELKT): ENJSA
- Turizm (XTRZM): PGSUS, TAVHL
Aynı sektörde olan hisseler benzer makro koşullara tepki verir: - Bankacılık: Faiz oranı, NIM, kredi büyümesi - Sınai: TL/USD, ihracat, küresel emtia - Gıda: TÜFE, perakende canlılığı - Turizm: Kur (gelir), yolcu sayısı, jeopolitik
Sektör yatırımı = tek hisse riski almak yerine, sektör endeksini takip eden ETF'lere veya sektör hisselerinin sepetine yatırım.
Sektör Rotasyonu — temel fikir
Ekonomik döngünün farklı evrelerinde farklı sektörler iyi performans gösterir:
| Döngü Evresi | Lider sektörler | Geri kalan |
|---|---|---|
| Resesyon dibi | Tüketim, sağlık, savunma (defensive) | Banka, sanayi |
| Erken toparlanma | Sanayi, malzemeler, finans | Tüketim ürünleri |
| Büyüme zirvesi | Teknoloji, lüks tüketim, finans | — |
| Yavaşlama | Sağlık, gıda, kamu hizmetleri (defansif) | Sanayi, finans |
Bu döngülere rotasyon ile ayak uydurmak teorik olarak alpha üretir. Pratikte zorluk: döngüleri canlı yakalamak çok zordur — geri dönüp bakınca açıkça görülür.
Tek hisse vs sektör — avantajlar
Sektör'ün avantajları: - Tek hisse riskine maruz kalmaz (firma-spesifik kötü haberler dağılır) - Sektör ETF'leri (örn. THYAO yerine XU100 sınai endeks) çeşitlendirilmiş - Daha düşük volatilite (genelde) - "Bu sektör güçleniyor" görüşünü ifade etmek kolay
Tek hisse'nin avantajları: - Yüksek alpha potansiyeli (doğru hisse seçilirse) - Daha az hisse takip etmek - Likidite (büyük hisseler daha likit)
BIST'te sektör yatırımı pratiği
TR'de saf "sektör ETF" sayısı sınırlı. Genel olarak şöyle yapılır:
- Direkt sektör endeksini izlemek: XBANK gibi endeksler hesaplanır ama doğrudan alınamaz. Yerine sektörün 3-5 büyük hissesini eşit ağırlık tutmak yaklaşımı verir.
- Sektör ETF: TR'de bazı katılım bankalarının sektör fonları var ama yönetim ücretleri yüksek.
- Manuel sepet: Bankacılık alıyorsan GARAN+AKBNK+YKBNK+ISCTR eşit ağırlık.
Cross-sectional momentum + sektör
Stratejik bir kombinasyon: Son 3 ayda en iyi performans gösteren sektör endekslerini taşı, en kötülerden uzak dur.
- Aylık rebalance
- 6-10 sektör arasında, top 3'ü eşit ağırlık tut
- Buy-and-hold sınai-endeks'e göre genelde daha iyi Sharpe verir
Bu strateji "momentum factor + sektör çeşitlendirmesi" — birlikte iyi çalışırlar.
Sektör rotasyon sinyalleri
Profesyonel yatırımcıların izlediği sektör rotasyon sinyalleri:
- Tahvil getirileri: 10Y getiri yükseliyor → finansal sektör pozitif
- Petrol fiyatı: Yükseliyor → enerji sektörü pozitif, tüketim negatif
- Kur: TL zayıflıyor → ihracatçı (sınai) pozitif, ithalatçı (gıda) negatif
- Faiz: Düşüyor → faize duyarlı sektör (banka kısa vadeli kazançlı ama uzun vadede NIM sıkışır)
- Tüketici güveni: Yükseliyor → perakende, turizm pozitif
Bu sinyalleri matematiksel olarak birleştirip "şu sektör overweight" kararı vermek profesyonel quant ekibinin işidir.
Riskler & Yanılgılar
- Sektör tanımı: "Holding" şirketleri farklı sektörleri içerir (Sabancı bankacılık + enerji + perakende karışımı). Saf sektör maruziyeti zorlaşır.
- Geç sinyal: Sektör rotasyonu öyküleri tarihten sonra net görünür; canlı izlemek zor.
- Konsantrasyon: TR'de bankacılık BIST 100'ün %30'unu oluşturur — sektör "çeşitlendirme" değil "konsantrasyon" olabilir.
Pratik uygulama önerisi
Yeni başlayanlar için sektör yaklaşımı: 1. BIST 30'u tek hisse pick'lemek yerine 3-5 sektör belirle 2. Her sektörden top 2 hisseyi al — toplam 6-10 hisseli portföy 3. Her ay sektör momentumunu kontrol et 4. Liderlik değişimini takip et, geç değil erken rotasyon yap
Sektör rotasyon raporu
Sektör rotasyon raporumuz yayından kaldırılmıştır; aşağıdaki yöntem anlatımı genel geçerliliğini korur. Bu rapor: - 12 BIST sektör endeksini takip eder - 1g/5g/30g/YTD periyotlarında mutlak ve relatif performans gösterir - "Lider/geri kalan" sektörleri ayrı tabloda çıkarır
Bu rapora bakarak yatırım kararı vermek yatırım danışmanlığı değildir — sadece veri sunumudur. Karar her zaman senindir, ve lisanslı bir uzmana danışman önerilir.
Akademik referans
- Lakonishok, Shleifer, Vishny (1994): Sector contrarian strategies
- Conrad & Kaul (1998): Industry momentum
- Moskowitz & Grinblatt (1999): "Do Industries Explain Momentum?"
▸ Not: Bu sayfa eğitim ve araştırma amaçlıdır. Yatırım tavsiyesi içermez. Anlatılan kavram veya stratejilerin geçmiş performansı, gelecek için garanti vermez.